برگردان به زبان ساده
وزان روی بهرام بیدار بود
سپه را ز دشمن نگهدار بود
هوش مصنوعی: به خاطر چهرهی زیبای بهرام، سپاه از دشمن محافظت میشد و آماده بود.
شب و روز کارآگهان داشتی
سپه را ز دشمن نهان داشتی
هوش مصنوعی: در روز و شب، با تدبیر و هوشیاری، نیروهایت را از دشمن پنهان میکردی.
چو آگهی آمد به بهرامشاه
که خاقان به مروست و چندان سپاه
هوش مصنوعی: وقتی خبر به بهرامشاه رسید که امپراتور به منطقه مرو آمده و لشکر زیادی در اختیار دارد.
بیاورد لشکر ز آذر گشسپ
همه بیبنه هر یکی با دو اسپ
هوش مصنوعی: به میدان نیرویی آورد که هر کدام از آنها دو اسب داشتند و هیچ یک از آنها در لباس جنگ نبودند.
قبا جوشن و ترگ رومی کلاه
شب و روز چون باد تازان به راه
هوش مصنوعی: در این بیت به تصویرسازی از یک شخص یا جنگجویی پرداخته شده است که لباسهای زیبایی به تن دارد و برای او، با سرعت و شجاعت حرکت میکند. او همواره در حال پیشرفت و حرکت است، مانند بادی که بیوقفه میوزد. این تصویر نشاندهنده قدرت و سرزندگی است.
همی تاخت لشکر چو از کوه سیل
به آمل گذشت از در اردبیل
هوش مصنوعی: لشکر با سرعت و قدرتی همچون سیل از کوهها گذشت و به آمل رسید، در حالی که از دروازه اردبیل عبور میکرد.
ز آمل بیامد به گرگان کشید
همی درد و رنج بزرگان کشید
هوش مصنوعی: از آمل به سمت گرگان آمد و همواره با خود درد و رنج بزرگانی را به دوش کشید.
ز گرگان بیامد به شهر نسا
یکی رهنمون پیش پر کیمیا
هوش مصنوعی: مردی از گرگان به شهر نسا آمد و راهنمایی به پیش پر کیمیا (دارای ویژگیهای خاص و با ارزش) رفت.
به کوه و بیابان بیراه رفت
به روز و به شبگاه و بیگاه رفت
هوش مصنوعی: در کوه و دشت، بدون هدف و مسیر مشخصی، هم در روز و هم در شب و وقتهای نامشخص، به راهرفتن ادامه داد.
به روز اندرون دیدهبان داشتی
به تیره شبان پاسبان داشتی
هوش مصنوعی: در روشنایی روز، نگهبانی داشتی و در تاریکی شب، پاسبانی را بر عهده داشتی.
بدینسان بیامد به نزدیک مرو
نپرد بدان گونه پران تذرو
هوش مصنوعی: به این ترتیب، او به نزد مرو آمد و به آن شکل پران نیامد.
نوندی بیامد ز کارآگهان
که خاقان شب و روز بیاندهان
هوش مصنوعی: کسی از اهل دانش و آگاهی آمد و خبر داد که پادشاه در تمام وقت و بیوقفه در حال کار و فعالیت است.
به تدبیر نخچیر کشمیهن است
که دستورش ازکهل اهریمنست
هوش مصنوعی: در اینجا به این موضوع اشاره میشود که تدبیر و تدبیرگذارایی در کشور، تحت تأثیر و هدایت شخصی است که از نیروهای شیطانی و منفی الهام میگیرد. به عبارتی، این تدبیر به گونهای است که تحت تأثیر افکار و نقشههای منفی قرار دارد.
چو بهرام بشنید زان شاد شد
همه رنجها بر دلش باد شد
هوش مصنوعی: به محض اینکه بهرام خبر را شنید، خوشحال شد و همه ناراحتیها و زحماتش از دلش بیرون رفت.
برآسود روزی بدان رزمگاه
چو آسودهتر گشت شاه و سپاه
هوش مصنوعی: روزی در میدان جنگ، وقتی که شاه و سپاه آرامش بیشتری پیدا کردند، احساس راحتی کردند.
به کشمیهن آمد به هنگام روز
که برزد سر از کوه گیتی فروز
هوش مصنوعی: در روزی که نور خورشید از پشت کوهها میتابید، به سرزمین کشمیری رسید.
همه گوش پرنالهٔ بوق شد
همه چشم پر رنگ منجوق شد
هوش مصنوعی: همهجا پر از صداهای ناراحتکننده و ناله است و همه چشمها پر از رنگهای درخشان و شگفتانگیز مثل منجوق شده است.
دهاده برآمد ز نخچیرگاه
پرآواز شد گوش شاه و سپاه
هوش مصنوعی: در اینجا، صدای آواز دلانگیز و شگفتانگیزی از جایی به وجود آمده که توجه شاه و سربازان را به خود جلب کرده است.
بدرید از آواز گوش هژبر
تو گفتی همی ژاله بارد ز ابر
هوش مصنوعی: صدای تو چنان دلنشین است که کسی از آن الهام میگیرد و میگوید گویی باران از ابر میریزد.
چو خاقان ز نخچیر بیدار شد
به دست خزروان گرفتار شد
هوش مصنوعی: وقتی خاقان از شکار بیدار شد، به دست خزروان افتاد و گرفتار آن شد.
چنان شد ز خون خاک آوردگاه
که گفتی همی تیربارد ز ماه
هوش مصنوعی: چنان وضعی پیدا شد از خونریزی در میدان جنگ که اگر مینگریستی، میپنداشتی که تیرهایی از ماه در حال پرتاب شدن است.
چو سیصد تن از نامداران چین
گرفتند و بستند بر پشت زین
هوش مصنوعی: زمانی که سیصد نفر از نامآوران چین را گرفتند و بر پشت زین سوار کردند.
چو خاقان چینی گرفتار شد
ازان خواب آنگاه بیدار شد
هوش مصنوعی: زمانی که فرمانروای چین در خواب گرفتار شد، پس از آن بیدار شد.
سپهبد ز کشمیهن آمد به مرو
شد از تاختن چارپایان چو غرو
هوش مصنوعی: سردار از کشمیهن به مرو آمد و وقتی چهارپایان را به حرکت درآورد، مانند طوفان به نظر میرسید.
به مرو اندر از چینیان کس نماند
بکشتند وز جنگیان بس نماند
هوش مصنوعی: در شهر مرو، دیگر هیچکس از چینیها باقی نمانده است که کشته شدهاند و از جنگجویان نیز کسی باقی نمانده است.
هرانکس کزیشان گریزان برفت
پساندر همی تاخت بهرام تفت
هوش مصنوعی: هر کسی که از آنها فرار کند، به سرعت به سمت بهرام تفت میرود.
برینسان همیراند فرسنگ سی
پس پشت او قارن پارسی
هوش مصنوعی: او بهگونهای در حال حرکت است که سی فرسنگ جلوتر از او قارن پارسی قرار دارد.
چو برگشت و آمد به نخچیرگاه
ببخشید چیز کسان بر سپاه
هوش مصنوعی: وقتی که به مکان شکار برگشت، هدایایی را به سربازان تقدیم کرد.
ز پیروزی چین چو سربر فراخت
همه کامگاری ز یزدان شناخت
هوش مصنوعی: پس از پیروزی چین، وقتی که سرها برافراشته شد، همه خوشبختی و کامیابی را از خداوند شناختند.
کجا داد بر نیک و بد دستگاه
که دارندهٔ آفتابست و ماه
هوش مصنوعی: در کجا میتوان به کارکرد خوب و بد این عالم اعتراض کرد که خالق آن، همان کسی است که خورشید و ماه را میآفریند؟
