برگردان به زبان ساده
اگر ساقی به بزم ما قلندر وار بنشیند
بسا صوفی که اندر حلقه ی خمّار بنشیند
هوش مصنوعی: اگر ساقی مانند یک قلندر (آدم آزاد و بیخیال) در میهمانی ما نشسته باشد، ممکن است صوفی (درویش) نیز در جمع ما و در کنار میگسارها حضور یابد.
به زاریّ دل زارم ترا ای دل نیازارم
کزان زاری ترا بر دل مباد آزار بنشیند
هوش مصنوعی: دل من به شدت نالان و غمگین است، ای دل، از من آزار نده. زیرا آنقدر ناله و گریهات بر دل من است که هیچ آزار و رنجی بر آن نمینشیند.
به عزم رفتن از مجلس به هر باری که برخیزی
از آن برخاستن بر دل مرا صدبار بنشیند
هوش مصنوعی: وقتی تصمیم میگیرم از جمع بروم، هر بار که از جایم بلند شوم، این ترک کردن برایم بسیار سنگین و دلگیر است.
چو چشم فتنه انگیزش کند مستی و مستوری
نماند هیچ زاهد راکه او هشیار بنشیند
هوش مصنوعی: وقتی خشم او باعث ایجاد فتنه و آشوب شود، دیگر هیچ زاهدی نمیتواند با هشیاری و آرامش بنشیند و خود را پنهان کند.
کسی در معرض مردان برآرد نام منصوری
که برخیزد زسر و آنگه به پای دار بنشیند
هوش مصنوعی: کسی که در میان مردان قرار بگیرد و نام منصور را به زبان بیاورد، باید از سر به پا بلند شود و بیفتد بر زمین، گویی خود را در مقابل قدرت و عظمت او نشان میدهد.
کسی در دیده ی مردم بود چون مردم دیده
که همچون دیده ی گلگون میان خار بنشیند
هوش مصنوعی: افرادی که در چشم مردم و جامعه به خوبی دیده میشوند، باید مانند گلی باشند که در میان خارها قرار گرفته و زیبایی خود را حفظ کند، حتی در شرایط دشوار.
دل ابن حسام از رنج و از تیمار بیمار است
مگر دلبر به تیمار دل بیمار بنشیند
هوش مصنوعی: دل ابن حسام از درد و رنج بیمار است، اما امیدوار است که معشوق با محبت و توجه به حال دل او برسد.
