برگردان به زبان ساده
خانم آن نیست که جانانه و دلبر باشد
خانم آنست که باب دل شوهر باشد
هوش مصنوعی: زنی که به عنوان خانم شناخته میشود، لزوماً آن کسی نیست که زیبایی و جذابیت داشته باشد، بلکه زنی است که دل شوهرش را به دست میآورد و آرامش و رضایت را برای او به ارمغان میآورد.
بهتر است از زن مهطلعت همسرآزار
زن زشتی که جگرگوشهٔ همسر باشد
هوش مصنوعی: بهتر است که با زنی زیبا و دلنشین ازدواج کنی تا اینکه با زنی زشت که فرزند همسرت باشد، زندگی کنی و او را آزار دهی.
زن یکی بیش مبر زآنکه بود فتنه و شر
فتنه آن به که در اطراف تو کمتر باشد
هوش مصنوعی: زن را تنها یکی بگیر، زیرا او باعث فتنه و مشکلات است و بهتر است که این فتنه در اطراف تو کمتر وجود داشته باشد.
زن شیرین به مذاق دل ارباب کمال
گرچه قند است نباید که مکرر باشد
هوش مصنوعی: زن شیرین برای دل آقای کمال، اگرچه مثل قند خوشمزه است، نباید همیشه تکرار شود.
کی توان داد میان دو زن انصاف درست
کاینچنین مرتبه مخصوص پیمبر باشد
هوش مصنوعی: هیچکس نمیتواند بهدرستی میان دو زن قضاوت کند و انصاف را رعایت کند، زیرا این مقام ویژهای است که تنها برای پیامبر اختصاص دارد.
حاجتی را که تو داری به مونث زان بیش
حاجت جنس مونث به مذکر باشد
هوش مصنوعی: حاجت و نیازی که تو داری، نسبت به نیاز جنس مؤنث به جنس مذکر بیشتر است.
با چنین علم به احوال زن، ای مرد غیور
چون پسندی که زنت عاجز و مضطر باشد
هوش مصنوعی: ای مرد غیرتمند، با آگاهی از وضعیت زنت، چطور میپسندی که او در شرایطی ناتوان و نیازمند باشد؟
زن بود شعر خدا، مرد بود نثر خدا
مرد نثری سره و زن غزلیتر باشد
هوش مصنوعی: زن نمایانگر لطافت و زیبایی شعر خداوند است، در حالی که مرد به نثر و گفتارهای سادهتر و منطقیتر تعلق دارد. نثر مردانه شاید واضح و روشن باشد، اما زیبایی و احساسی که در غزل زنانه مستتر است، آن را جذابتر و دلنشینتر میکند.
نثر هرچند به تنهایی خود هست نکو
لیک با نظم چو پیوست نکوتر باشد
هوش مصنوعی: نثر هرچند به خودی خود خوب است، اما زمانی که با نظم (شعر) ترکیب شود، زیباتر و ارزشمندتر خواهد بود.
زن یکی، مرد یکی، خالق و معبود یکی
هر یک از این سه، دو شد مهره به ششدر باشد
هوش مصنوعی: زن و مرد هر کدام یک هستند، خالق و معبود نیز یکی است. هر یک از این سه اگر در کنار هم قرار گیرند، به شکلی یکپارچه و هماهنگ عمل میکنند.
زن خائن تبه و مرد دوزن بیخردست
وآنکه دارد دو خدا مشرک و کافر باشد
هوش مصنوعی: زنی که خیانت کند، فاسد و نابود شده است و مردی که دو زن دارد، بیخود و بیخبر از واقعیت است. همچنین، کسی که دو خدا را میپرستد، در واقع مشرک و کافر به حساب میآید.
کی پسندی که نشانی به حرم قومی را
که یکایک ز توشان قلب مکدر باشد
هوش مصنوعی: آیا تو کسی هستی که به دنبال نشانهای از حرم یک قوم باشی، در حالی که هر یک از افراد آن قوم از تو دلخوشی ندارند؟
وز پی پاس زنان، گرد حرمخانهٔ تو
چند خادم به شب و روز مقرر باشد
هوش مصنوعی: در پی نگهبانان تو، چند خادم در روز و شب خدماتی را برای حرمخانهات انجام میدهند.
نسل این فرقهٔ محبوس حسود غماز
به سوی مام کشد خاصه که دختر باشد
هوش مصنوعی: نسل این گروه حسود و بدخواه به سمت شما میآید، به ویژه وقتی که دختر باشد.
میشوند آلت حرص و حسد و کینه و کذب
نسلها، چون به یکی خانه دو مادر باشد
هوش مصنوعی: وقتی در یک خانواده دو نفر با هم درگیر حسد، کینه و دروغ باشند، نسلهای آینده نیز از آنها تأثیر میپذیرند و همین ویژگیهای منفی در آنها جاری میشود.
ربشهٔ تربیت و اصل فضیلت مهرست
مهر کی با حسد و کینه برابر باشد
هوش مصنوعی: محبت و تربیت، ریشه و پایه فضیلت است؛ پس چگونه میتوان محبت را با حسد و کینه برابر دانست؟
گر شنیدی که برادر به برادر خصمست
یا که خواهر به جهان دشمن خواهر باشد
هوش مصنوعی: اگر شنیدی که برادر با برادر دشمن است یا که خواهر در دنیا با خواهر خود خصومت دارد…
علت واقعی آنست که گفتم، ورنه
کی برادر به جهان خصم برادر باشد
هوش مصنوعی: واقعیت این است که من گفتهام، وگرنه هیچوقت نمیشود که برادر دشمن برادر باشد.
نشود منقطع از کشور ما این حرکات
تا که زن بسته و پیچیده به چادر باشد
هوش مصنوعی: این حرکات نباید از سرزمین ما دور شود تا زمانی که زنان در چادرها بسته و محجبه باقی بمانند.
حفظ ناموس ز معجر نتوان خواست «بهار»
که زن آزادتر اندر پس معجر باشد
هوش مصنوعی: حفظ حیثیت و ناموس زنان را نمیتوان تنها از طریق حجاب و پوشش خواست، چرا که زن در واقع در پشت حجاب خود آزادتر و مستقلتر خواهد بود.
