برگردان به زبان ساده
عاقل آن باشد که او شاکر بود
و آنگهی بر نفس خود قادر بود
هوش مصنوعی: انسان خردمند کسی است که شکرگزار نعمتها باشد و بتواند بر خود و خواستههایش کنترل داشته باشد.
هر که خشم خود فرو خورد ای جوان
باشد او از رستگاران جهان
هوش مصنوعی: هر کسی که خشم و غضب خود را کنترل کند، جوانی با روحیهای متعادل و از نیکوکاران در زندگی خواهد بود.
آن بود ابلهترین مردمان
کز پی نفس و هوا باشد دوان
هوش مصنوعی: آنان که به دنبال خواستهها و شهوتهای نفسانی خود میدوند، احمقترین افراد هستند.
وانگهی پندارد آن تاریک رای
خواهد آمرزیدنش آخر خدای
هوش مصنوعی: او فکر میکند که آن عقل تاریک و نادرستش در نهایت میتواند او را ببخشد، در حالی که خدا اینگونه نخواهد بود.
گرچه درویشی بود سخت ای پسر
هم ز درویشی نباشد خوبتر
هوش مصنوعی: هرچند که او درویش بود و زندگی سادهای داشت، اما از درویشی مثل او بهتر نیست.
هر که او را نفس سرکش رام شد
از خردمندان نیکو نام شد
هوش مصنوعی: هر کسی که بتواند بر نفس سرکش خود غلبه کند، در میان خردمندان به نیکی معروف میشود.
در ریاضت نفس بد را گوش مال
تا نیندازد ترا اندر وبال
هوش مصنوعی: خودت را کنترل کن و به نفس بدت توجه نکن تا گرفتار مشکلات و عذابها نشوی.
هر که خواهد تا سلامت ماند او
از جمیع خلق رو گرداند او
هوش مصنوعی: هر کسی که میخواهد سالم بماند باید از همهی مردم فاصله بگیرد.
مردمان را سر بسر در خواب دان
گشت بیدار آنکه او رفت از جهان
هوش مصنوعی: مردم همه در خواب غفلت به سر میبرند، اما تنها کسی که از این دنیا رفته است به بیداری دست یافته است.
آنکه رنجاند ترا عذرش پذیر
تا بیابی مغفرت بر وی مگیر
هوش مصنوعی: اگر کسی تو را ناراحت کرد، عذر او را قبول کن تا بتوانی بخشش و مغفرتی را برای خود پیدا کنی. بهجای گرفتن انتقام، بهتر است که با مهربانی رفتار کنی.
حق ندارد دوست خلق آزار را
نیست این خصلت یکی دیندار را
هوش مصنوعی: دوست واقعی حق ندارد به دیگران آسیب برساند، زیرا این ویژگی متعلق به افراد با ایمان نیست.
از ستم هر کو دلی را ریش کرد
آن جراحت بر وجود خویش کرد
هوش مصنوعی: کسی که با ظلم و ستم دل دیگری را میشکند، در واقع درد و زخم آن ظلم را بر خود تحمیل میکند.
هر که در بند دل آزاری بود
در عقوبت کار او زاری بود
هوش مصنوعی: هر کسی که به دیگران آزار برساند، در عذاب و عواقب کار خود دچار دردسر و ندامت خواهد شد.
ای پسر قصد دل آزاری مکن
وز خدای خویش بیزاری مکن
هوش مصنوعی: ای پسر، قصد نداشته باش که دل دیگران را بشکنی و از خداوند خود فاصله نگیر.
خاطر کس را مرنجان ای پسر
ورنه خوردی زخم بر جان ای پسر
هوش مصنوعی: ای پسر، دل کسی را نرنجان، وگرنه زخم عمیقی بر جان خود میزنی.
گر همی خواهی که گردی معتبر
نام مردم جز به نیکویی مبر
هوش مصنوعی: اگر میخواهی که نامت در میان مردم معتبر و محترم باشد، تنها با نیکویی و خوبی رفتار کن و هیچ چیزی جز نیکویی را نپذیر.
قوت نیکی نداری بد مکن
بر وجود خود ستم بیحد مکن
هوش مصنوعی: اگر توانایی انجام کارهای نیکو را نداری، لااقل بدی نکن و بر خودت ظلم نکن.
رو زبان از غیبت مردم ببند
تا نه بینی دست و پای خود به بند
هوش مصنوعی: از گفتن عیب دیگران پرهیز کن تا خودت به مشکلات و محدودیتها دچار نشوی.
هرکه از غیبت زبانش بسته نیست
آن چنان کس از عقوبت رسته نیست
هوش مصنوعی: هر کسی که زبانش در مورد دیگران غیبت را باز میکند، از عذاب و مجازات در امان نخواهد بود.
