برگردان به زبان ساده
رسیدند نزدیک کوهی بلند
که بود از بلندش بر مَه گزند
هوش مصنوعی: به کوه بلندی رسیدند که از ارتفاعش به ماه آسیب میزند.
بسی کان گوهر بدان کوهسار
همان دیو مردم فزون از شمار
هوش مصنوعی: بسیاری از جواهرات در آن کوهسار وجود دارد که دیوها از انسانها بیشتر هستند.
گروهی سیه چهر و بالا دراز
به دندان پیشین چونان گراز
هوش مصنوعی: گروهی با چهرههای تیره و قدی بلند، دندانهای پیشینشان مانند دندانهای گراز است.
نه بر کوهشان مرغ را راه بود
نه نیز از زبانشان کس آگاه بود
هوش مصنوعی: نه بر فراز کوههای آنان پرندهای میتوانست پرواز کند و نه کسی از حرفهایشان آگاهی داشت.
به دریا زدندی چو ماهی شناه
به کشتی رسیدندی از دور راه
هوش مصنوعی: وقتی ماهیها به دریا میروند و شنا میکنند، در نهایت به کشتیای میرسند که از دور به آن نزدیک میشوند.
همه روز از الماس تیغی به کف
بدندی به هر جای جویان صدف
هوش مصنوعی: هر روز به دنبال جواهرات و نعمتها هستی، همانطور که در هر جایی به جستوجوی صدفهای زیبا میروی.
چو کشتی پدید آمدی هر کسی
شدندی به کف درّ و گوهر بسی
هوش مصنوعی: زمانی که کشتی ظاهر شد، هر شخصی به دست خود جواهرات و سنگهای قیمتی فراوانی به دست آورد.
خریدندی آهن به درّ و گهر
نجستندی از بُن جز آهن دگر
هوش مصنوعی: آنها تنها به خریدن آهن قناعت کردند و به دنبال جواهرات و الماس نرفتند، چرا که در عمق وجودشان چیزی جز آهن وجود نداشت.
ندانست کس بازشان راه راست
کشان رای چندان به آهن چراست
هوش مصنوعی: هیچکس راه درست را نمیداند، چرا که تفکرات زیادی مانند آهن به آنها کشیده میشود.
چو کشتی مهراج و ایران گروه
بدیدندی از تیغ آن بُرز کوه
هوش مصنوعی: وقتی کشتی مهراج و گروه ایرانیان آن کوه بلند را دیدند، از تیغ برندهاش وحشت کردند.
گهرهای کانی از اندازه بیش
ببردند با هدیه هر یک به پیش
هوش مصنوعی: گوهرهای معدنی با ارزشتر از حد معمول وجود دارند و هر یک از آنها با هدیهای به جلو آمدهاند.
به گوهر بسی ز آهن آلات و ساز
ز هر کس خریدند و گشتند باز
هوش مصنوعی: از میان ابزارها و قطعات آهنی، خریدهای زیادی انجام شد که موجب شد همه به نتایج مطلوب و مفید دست یابند.
دو لشکر از ایشان توانگر شدند
همه پاک با درّ و گوهر شدند
هوش مصنوعی: دو گروه از آنها ثروتمند شدند و همه به طور کامل با جواهرات و گنجهای ارزشمند آراسته شدند.